Waar historie afmeert: de Nijkerkse Sleepbootdagen voor onze deur

Eén keer per jaar klinkt Nijkerk anders. Dan rollen de diepe tonen van scheepshoorns over het water, draaien oude motoren weer op volle kracht en vult de havenkom zich met sleepboten, sleepvletten en opduwers. Tijdens de Nijkerkse Sleepbootdagen komt het maritieme verleden niet alleen tot leven: het meert letterlijk aan voor de deur van ons kantoor aan de Westkadijk.

Voor ons bij 123bootverzekeren is dat ieder jaar opnieuw een bijzonder gezicht. De vlaggen hangen uit, de kade wordt drukker en vanuit ons kantoor kijken we uit op schepen die soms al meer dan een eeuw geschiedenis met zich meedragen.

Van ‘één keer’ naar een echte Nijkerkse traditie

De geschiedenis van de Nijkerkse Sleepbootdagen begon bescheiden. Organisator en sleepbooteigenaar Evert van der Horst werd gevraagd om eenmalig een sleepbootevenement in Nijkerk te organiseren. Samen met Bernhard Neijmeijer en Bart Kamphuis bracht hij tijdens de eerste editie, die toen nog ‘Lekko’ heette, ongeveer twintig sleepboten bijeen.

Er was een shantykoor, een dixielandband en op de kade stond een oude motor te draaien. De belangstelling van schippers én publiek was zo groot dat het niet bij die ene keer kon blijven. Een jaar later ging het evenement verder onder de naam Nijkerkse Sleepbootdagen. Het aantal deelnemende boten groeide, net als het programma rondom de haven.

Bij de tiende editie in 2015 lagen er al circa 45 historische vaartuigen in de havenkom. Inmiddels is het evenement toe aan zijn 19e editie en behoort het tot de vaste maritieme tradities van Nijkerk. Een prachtig resultaat voor een evenement dat ooit begon met de gedachte: laten we het gewoon eens proberen. Lees meer over het ontstaan van de Sleepbootdagen.

Een haven vol varend erfgoed

De sleepboten zijn zonder twijfel de hoofdrolspelers. Sommige werden ooit gebouwd om vrachtschepen door drukke havens te manoeuvreren. Andere sleepten baggermolens, assisteerden bij zwaar transport of hielden vaarwegen toegankelijk.

Ook Nijkerk heeft zijn eigen sleepboothistorie. De voormalige ‘Havendienst Nijkerk’, tegenwoordig varend onder de naam Zeldzaamheid, was van 1927 tot 1932 eigendom van de gemeente. Het bootje werd gebruikt om de plaatselijke baggermolen te verslepen, zodat de Arkervaart op diepte kon worden gehouden.

Wie tijdens de Sleepbootdagen langs de kade loopt, kijkt dan ook niet naar gewone oude boten. Ieder schip vertelt een verhaal over Nederlandse scheepsbouw, industrie, handel en vakmanschap. Je ziet geklonken rompen, gepoetst koper, robuuste bolders en motoren die met veel geduld en technische kennis draaiend worden gehouden.

Het zijn geen museumstukken achter glas. Dit erfgoed vaart nog.

Juist daardoor blijven de verhalen levend. Want pas wanneer een oude sleepboot loskomt van de kade, de motor begint te stampen en de schipper het roer in handen neemt, begrijp je waarvoor zo’n schip ooit is gebouwd.

Eeuwenoud, maar springlevend

Een mooie traditie van de Nijkerkse Sleepbootdagen is de huldiging van sleepboten die honderd jaar oud zijn geworden. Zo werd tijdens de jubileumeditie van 2015 aandacht besteed aan de Nijkerkse sleepboot Magda.

De Magda werd in 1915 bij Machinefabriek en Scheepswerf Piet Smit jr. in Rotterdam gebouwd als stoomsleepboot IJselhaven. In 1935 werd het schip voorzien van een motor. Sinds 1979 is de boot in bezit van Evert en Belinda van der Horst.

Dat een schip na meer dan honderd jaar nog steeds kan varen, is geen vanzelfsprekendheid. Het vraagt om onafgebroken aandacht, onderhoud en investeringen. Onderdelen zijn vaak niet meer gewoon verkrijgbaar. Reparaties vragen om specialistische kennis en bij restauraties moet steeds een balans worden gevonden tussen veiligheid, bruikbaarheid en behoud van het oorspronkelijke karakter.

Achter iedere historische sleepboot staan daarom mensen die hun tijd, kennis en liefde in het schip steken. Zij zorgen ervoor dat een tastbaar deel van onze maritieme geschiedenis niet verloren gaat.

Goed verzekeren is óók een vorm van behoud

Wie zoveel zorg aan een historisch schip besteedt, wil het ook goed beschermen. Toch laat een sleepboot van honderd jaar oud zich niet vergelijken met een moderne productieboot.

Wat is de waarde van een geklonken casco, een zeldzame motor of een zorgvuldig gerestaureerde stuurhut? En wat kost het om na brand, aanvaring, stormschade of een gezonken schip herstel uit te laten voeren door vakmensen die nog met historische technieken kunnen werken?

Bij varend erfgoed zegt de leeftijd alleen weinig over de werkelijke waarde. Een actuele taxatie kan daarom belangrijk zijn. Ook moeten de verzekering en het gebruik van het schip goed op elkaar aansluiten. Denk bijvoorbeeld aan:

• de verzekerde waarde van het schip en de historische onderdelen;

• WA- en cascodekking;

• het vaargebied en de vaste ligplaats;

• deelname aan evenementen en vlootschouwen;

• de aanwezigheid van bemanning of gasten aan boord;

• bergings-, opruimings- en transportkosten;

• restauraties en verbeteringen die de waarde hebben verhoogd.

Niet ieder historisch schip wordt op dezelfde manier gebruikt. Sommige eigenaren varen uitsluitend recreatief, terwijl andere schepen worden beheerd door een stichting, demonstraties geven of incidenteel met passagiers varen. Zulke verschillen moeten vooraf bekend zijn bij de verzekeraar. Alleen dan kan worden beoordeeld welke dekking werkelijk bij het schip past.

Een goede verzekering kan de liefde en inzet van een eigenaar nooit vervangen. Ze kan er wél voor zorgen dat één onverwachte gebeurtenis niet het einde betekent van een geschiedenis die al generaties meegaat.

De 19e Nijkerkse Sleepbootdagen

Op zaterdag 5 september 2026 vindt van 11.00 tot 17.00 uur de 19e editie plaats. De vlootschouw begint om 10.30 uur en om 11.00 uur wordt het evenement officieel geopend op sleepboot Magda.

Naast de vertrouwde sleepboten, sleepvletten en opduwers zijn onder meer blusboot Jan van der Heyde II, reddingboot Knokkels, voormalige politievaartuigen en schepen uit de Damen Heritage Fleet aangekondigd. Op vrijdagavond zijn de verlichte boten in de haven te bewonderen. Bekijk voor het actuele programma de website van de Nijkerkse Sleepbootdagen.

Welkom voor onze deur

Voor Nijkerk is dit evenement een feest. Voor de deelnemende schippers is het een weerzien met vrienden en gelijkgestemden. En voor ons is het extra bijzonder dat al dat varende erfgoed rechtstreeks voor ons kantoor aan de Westkadijk ligt.

Loop tijdens de Sleepbootdagen vooral langs de kade, luister naar de motoren en maak een praatje met de mensen die deze schepen in de vaart houden. Achter iedere naam op een boeg schuilt een eigen geschiedenis.

Heeft u zelf een klassieke sleepboot, opduwer, sloep of ander bijzonder vaartuig? Dan denken we bij 123bootverzekeren graag met u mee over een verzekering die past bij uw schip, het gebruik en de waarde ervan.

Want varend erfgoed verdient niet alleen bewondering. Het verdient ook bescherming, zodat we er nog vele generaties van kunnen genieten.